Waterpoort in Sneek

De Waterpoort is het symbool voor Sneek. Historici denken dat de poort rond 1500 werd gebouwd, toen Sneek ook een stadsmuur kreeg. Maar wat was de eigenlijke functie van de poort?

De Sneker Waterpoort is niet geschikt om kwaadwillende legers met kanonnen tegen te houden, maar is vanaf het begin bedoeld  als luisterrijke entree tot de stad van roem en rijkdom. Het is een ‘prestigepoort’, geen ‘vechtpoort’. Toch maakte de Waterpoort deel uit van de verdedigingswerken van Sneek – ’s avonds werd de poort met een hekwerk gesloten – en was het bouwwerk wel degelijk geschikt om gespuis en andere ongewenste personen buiten de stad te houden

Sierpoort
De Waterpoort is in 2 delen opgebouwd. Eerst stond er alleen de zogenoemde ‘pijp’ en aan het begin van de zestiende eeuw werd hier een sierpoort bovenop gebouwd. Hierdoor kwam het jaartal 1613 in de geschiedenisboekjes als het officiële bouwjaar van de Waterpoort. Boven de brug bevindt zich de poortwachterswoning van de Waterpoort. Die stamt uit 1785. Vroeger woonde hier de poortwachter.

Dronken poortwachter
Boven de brug woonde vroeger de poortwachter met zijn vrouw en kinderen. Krap, maar men was een stuk kleiner: 1.55-1.60m. De poortwachter moest om 5u ’s ochtends de poort open doen (zowel waterpoort als de poort in stadsmuur) en om 10u ’s avonds weer dicht ter bescherming van de stad. Het uurwerk stond 5 minuten voor, zodat als de klok al begon te slaan mensen nog 5 minuten hadden om naar binnen te gaan. Als je te laat kwam, moest je een boete van 6 stuivers betalen. Als tegenprestatie voor zijn diensten had hij vrije kost & inwoning in de poort. Op het niet tijdig dichten van de poort stond een hoge straf, weet ook Sijmen Douwes. Hij was poortwachter en stond bekend als dronkenlap. In 1717 vergat hij dan ook een keer de poort dicht te doen. Daarop kreeg hij een boete van 15 gulden, wat in die tijd zo’n beetje een jaarsalaris was.

Nederland Monumentenland en haar onderdelen worden ondersteund door:

© Nederland Monumentenland 2019