Villa Jongerius in Utrecht

Op 24 februari 2017 werd het officiële startsein gegeven voor de restauratie van het voormalige hoofdkantoor van Jan Jongerius in Utrecht. Het voormalig hoofdkantoor van de onderneming is een onderdeel van een drie-eenheid die verder bestaat uit de door Jan Jongerius zelf ontworpen woonvilla ‘Villa Jongerius’ en tuin en zal het Jongeriuscomplex nieuwe allure geven.

Het kantoor gaat evenals Villa Jongerius dienen als vergader–, congres- en evenementenlocatie en zal deels een horecafunctie krijgen. Ook het interieur zal zo veel mogelijk in oorspronkelijke staat worden teruggebracht. Zo zullen in de kantoorzalen de oorspronkelijk systeemplafonds worden gereconstrueerd, de originele glas-in-lood ramen worden teruggeplaatst in de centrale hal en zullen er ook originele elementen uit de inmiddels afgebroken constructiehallen worden ingepast. De restauratie zal naar verwachting over een jaar zijn afgerond.

Achtergrond
Jan Jongerius werd geboren in een katholieke hoveniersfamilie. Hij groeide uit tot succesvol en kleurrijk ondernemer: vervoerder, bouwer van carrosserieën en bedrijfswagens, bezitter van Texaco benzinestations door het hele land, en vanaf 1935 was hij de grootste Ford-dealer van Nederland. Op het terrein van het voormalige hoveniersbedrijf bouwde Jan Jongerius fabriekshallen en in 1936 kwam het nieuwe moderne kantoorgebouw gereed. Voor zichzelf en zijn gezin (vrouw Heinnie en tien kinderen) bouwde hij een uiterst moderne villa in rood en wit in een architectuurstijl die een combinatie was van modernisme en art deco. Een betonnen pergola verbond villa en kantoor. Kantoorgebouw en villa vormden samen met de tuin één ensemble: het stralende decor van het succes van Jan Jongerius en zijn bedrijf.

Als de succesvolle ondernemer in 1941 op 52-jarige leeftijd overlijdt, nemen twee van zijn broers de leiding in het bedrijf over. Na een aantal succesvolle jaren gaat de financiële situatie van de onderneming achteruit totdat begin 1955 het faillissement wordt uitgesproken. Kort daarna krijgt het ministerie van Defensie grond en opstallen in handen. De villa wordt in de daaropvolgende jaren gebruikt als woonhuis, kantoor, als tandartspraktijk en als onderkomen voor de Militaire Inlichtingendienst. Er komt een groot hek omheen en ongevraagd komt niemand erin. Langzaam maar zeker neemt het achterstallig onderhoud toe en treedt het verval in. Wel draagt de gemeente het gebouw met tuin en kantoor voor, voor de Rijksmonumentenlijst. In 2000 wordt de villa inderdaad Rijksmonument. Het voorstel om tuin en kantoor ook mee te nemen wordt dan niet gehonoreerd.

In 2007 startten de plannen voor restauratie van de villa. Na de start van de restauratie in 2010 werd na drie jaar, in mei 2013, Villa Jongerius officieel geopend. Dankzij de inzet van een aantal kleinkinderen van Jan en Heinnie Jongerius is de villa nu weer in oude glorie hersteld.

Nederland Monumentenland en haar onderdelen worden ondersteund door:

© Nederland Monumentenland 2019