Grote Kerk in Weesp

De Grote Kerk van Weesp was oorspronkelijk ook gewijd aan Sint-Laurentius en Maria Magdalena, maar ging na de reformatie over naar de protestanten. De katholieken van Weesp, maakten daarna gebruik van schuilkerken. In 1792 werd aan de Herengracht een nieuwe kerk gebouwd naar een ontwerp van Andries Schouten. In deze jaren was het de katholieken echter nog niet toegestaan een echte kerk te bouwen, waardoor het gebouw alleen van binnen als zodanig herkenbaar was. Dit gebouw is tot 1874 in gebruik geweest. In 1874 begonnen de voorbereidende werkzaamheden voor de bouw van de huidige kerk en op 1 april 1875 werd de eerste steen gelegd. Op 24 augustus 1876 werd de kerk in gebruik genomen en gewijd aan Sint-Laurentius en Maria Magdalena. Architect Theo Asseler ontwierp een driebeukige kruiskerk in neogotische stijl.

Wegens geldgebrek werd in eerste instantie alleen het onderste deel van de toren gebouwd. De bovenbouw werd in 1900 gebouwd naar een ontwerp van A. Bruning. Het oorspronkelijk neogotische interieur is in de loop der jaren grotendeels vervangen. Daarbij verdween onder andere een mooie neogotische kansel. De architectonische ruimtewerking is, ondanks deze moderniseringen, intact gebleven. In 1991-1993 is de kerk gerestaureerd/gerenoveerd. De kerk heeft, in rechter en linker transept, mooie partijen glas-in-loodramen uit 1911, die gemaakt werden door Frans Nicolas. In het priesterkoor bevinden zich zeven ramen, die tussen 1950 en 1960 gemaakt werden door Pieter van Velzen. Hij beschilderde ook het tabernakel, de doopvont, de boog boven het oksaal (later overgeschilderd of verdwenen) en het trappenhuis van de pastorie, met een voorstelling van Sint-Laurentius voor de gouverneur van Rome in 258 na Christus. In 2014 is de kerk vanwege gedeeltelijke verzakkingen aan de eredienst onttrokken. Sindsdien was de toekomst van de kerk onzeker. Een projectontwikkelaar stuurde aan op gedeeltelijke sloop van de kerk.

Stichting Kerk en Stadspark Weesp
De Rooms Katholieke H. Laurentius Kerk te Weesp, een gemeentelijk monument van grote architectonische waarde in een van rijkswege beschermd stadsgezicht, omgeven door een prachtige kerktuin die de ruimtelijke ordening ook van andere aangrenzende gemeentelijke en rijksmonumenten benadrukt, wordt met ondergang bedreigd. Het bouwplan van een lokale ontwikkelaar houdt in dat het schip en de apsis van het kerkgebouw gesloopt gaat worden. Om de sloop en de aankoop van vooral de door de ontwikkelaar gewenste kerktoren te financieren, zijn op de bouwvlek van het gesloopte kerkgebouw 6 appartementen en in de kerktuin 8 woningen gepland. De gemeenteraad heeft op 1 juli 2015 het bouwplan aanvaard. De direct omwonenden hebben zich tegen het ontwerp bouwplan gekeerd, omdat zij van mening zijn dat je niet gedurende de wedstrijd de spelregels moet veranderen. Die regels zijn vastgesteld door dezelfde gemeenteraad op 27.06.2013 juist omdat er toen al sprake was van herbestemming c.q. herstructurering van het gehele complex en daarbij is vastgesteld dat alleen in een gedeelte van de kerktuin mag worden gebouwd. Dat is door de ontwikkelaar, het parochiebestuur en het gemeentebestuur genegeerd. Dat leidt tot gemis aan rechtsbescherming en tot rechtsongelijkheid voor de burgers van Weesp. De omwonenden willen zich blijvend inspannen om van de kerktuin een openbaar stadspark te maken.

Brand
In de avond van 8 november 2016 brak bovenin de torenspits brand uit. Het vuur breidde zich vervolgens snel naar beneden uit, wat leidde tot gedeeltelijke instorting van de spits. De omgeving van de kerk was op dat moment reeds ontruimd en niemand raakte gewond.

Nederland Monumentenland en haar onderdelen worden ondersteund door:

© Nederland Monumentenland 2019